Działo się w maju

Maj jest miesiącem, w którym jest kilka istotnych rocznic mających wpływ na historię Górnego Śląska. Niestety te rocznicowe wydarzenia, które miały miejsce w ciągu zaledwie 24 lat w XX wieku nie nadają się do świętowania a tylko do upamiętnienia. Czytaj dalej

Polski przykład

95 lat temu w nocy z 2 na 3 maja rozpoczęły się działania zbrojne w polskiej historiografii nazywane Trzecim Powstaniem Śląskim. Nie mam zamiaru rozwodzić się nad problemem nazewnictwa czy była to wojna domowa, czy powstanie polskie na Górnym Śląsku, jednak nazwę „powstanie śląskie” powinniśmy wykluczyć, gdyż jest najmniej zgodna ze znanymi nam faktami historycznymi. Pewnym jest, że wydarzenie to postawiło wielu Górnoślązaków po dwóch stronach barykady z różnych pobudek. Spójrzmy jednak na ówczesną sytuację z szerszej perspektywy. Czytaj dalej

Odezwa o narodowości śląskiej

Jak wszyscy wiemy, współczesne pojęcia narodu i narodowości wykrystalizowały się w czasach Wiosny Ludów. Wtedy także na popularności zyskała idea solidaryzmu narodowego. Najlepszym tego przykładem była tzw. Liga Polska skupiająca różne środowiska działające na korzyść narodowości polskiej. Czytaj dalej

Zagmatwane dzieje podziału administracyjnego

Czterdzieści lat temu wprowadzono jedną z najgłośniejszych reform czasów PRL-u. Reformę administracyjną, wprowadzającą dwustopniowy podział  „województwo – gmina”. Jednak to nie rezygnacja z powiatów wywołała najwięcej zamieszania, a liczba województw których stworzono aż czterdzieści dziewięć.

Czytaj dalej

Kazimierz Wielki a sprawa Śląska

Historia całego Śląska to powód do przedstawiania wielu stanowisk w rozmaitych dyskusjach. W prezentowanych przez Jaskółkę „Kartkach z kalendarza” staramy się przypominać zapomniane fakty historyczne lub przedstawiać je w nieco innym kontekście, odzierając je z mitologii czy politycznych narracji. To trudne zadanie, gdyż od razu można zostać posądzonym o antypolską narrację czy wręcz manipulację. Najsmutniejsze jest to, że łatwiej pokonać mity, tworząc inne niż doszukując się prawdy historycznej. Na którymś z forów historycznych przeczytałem nawet usprawiedliwienie dla takiego działania. Ktoś porównał walkę z mitami poprzez tworzenie innych do zażywania antybiotyku. Bo co tam, że antybiotyk szkodliwy i pustoszy organizm, ważne, że chorobę zwalczył. Zapomniał jednak o tym, że przy dobrej diagnozie można odejść od stosowania antybiotyku na rzecz leku bezpieczniejszego dla organizmu. Zatem na łamach Jaskółki staramy się za wszelką cenę takich antybiotyków unikać.

Czytaj dalej

Ksiądz z Königshütte, który walczył z nazizmem

26 stycznia 1891 roku w Królewskiej Hucie (dziś Chorzów) urodził się ksiądz August Froehlich. Z tekstów opisujących życie księdza wynika, że jako dziecko nie był zbyt rozgarniętym i pojętnym uczniem. Jednak od najmłodszych lat ten urodzony w szanowanej, kupieckiej rodzinie chłopiec cechował się silną wolą i uporem, które pomagały mu w walce ze swoimi słabościami, które dostrzegał i do których się przyznawał.

Czytaj dalej